เลือกหุ้นปันผล

อันที่จริงผมไม่ค่อยได้ลงทุนแนวหุ้นปันผลเท่าไร แต่ก็มีประเด็นหลายอย่างที่คิดว่า น่าจะนำมาคุยกับท่านนักลงทุนเกี่ยวกับเรื่องนี้ได้ ไว้เพิ่มทางเลือกครับ

เวลาได้ยินคนชักชวนให้ซื้อหุ้นปันผลกัน บ่อยครั้งผมมักได้ยินตรรกที่ว่า ถือหุ้นปันผลไปเถอะยังไงก็คุ้ม เพราะทุกปีได้เงินปันผลก็มากกว่าดอกเบี้ยเงินฝากอยู่แล้ว ว่าแล้วก็ขุดรายชื่อหุ้นที่มี Dividend Yield สูงกว่าตลาดมากๆ ออกมาให้เลือกซื้อกัน [premium level=”1″ teaser=”yes” message=”โปรดล็อกอินเพื่ออ่านบทความเต็ม หรือสมัครสมาชิกรายปี”]

โดยส่วนตัวผมเห็นว่าเป็นตรรกที่หยาบเกินไปครับ!

ประการแรก หุ้นกับเงินฝากนั้นมีความเสี่ยงไม่เท่ากันและต่างกันมาก การเอา Yield มากเป็นตัวเปรียบเทียบกับตรงๆ จึงผิดหลักการลงทุนโดยสิ้นเชิง ดอกเบี้ยเงินฝากนั้นได้แน่นอน แต่เงินปันผลนั้นไม่ใช่ (ไม่ใช่สัญญา) อีกทั้งเงินต้นของหุ้นนั้นไม่ได้การันตีอย่างเงินฝาก ถ้าได้ปันผลสูงกว่าดอกเบี้ยสัก 2% แต่อาจขาดทุนเงินต้น 30-40% เลยก็ได้ จึงเอาแต่ Yield มาเปรียบเทียบกันแบบนี้ไม่ได้

ประการต่อมา การคัดหุ้นปันผลโดยดูจาก Dividend Yield เป็นหลักนั้น เป็นเรื่องที่อันตราย เพราะ DY เกิดจาก “เงินปันผลต่อหุ้น” หารด้วย “ราคาตลาดต่่อหุ้น” การที่ DY มีค่าสูงมาก ไม่ได้เกิดจากการที่บริษัทจ่ายเงินปันผลเยอะอย่างเดียวแต่เกิดจากการที่หุ้นตัวนั้นมีราคาตลาดที่ต่ำผิดปกติได้ด้วย ซึ่งในกรณีหลังนั้น เราต้องเฉลียวใจด้วยว่า ทำไมตลาดจึงถึงให้ราคาบริษัทนั้นต่ำกว่าปกติ การค้นหาว่ามีหุ้นตัวไหน DY สูงๆ บ้างไม่ใช่เรื่องที่ยากเย็นอะไรเลย แค่เปิดตารางหุ้นดูก็รู้แล้ว การที่ราคาหุ้นต่ำผิดปกติจึงอาจเป็นเพราะตลาดเห็นว่ามีอะไรอย่างอื่นที่ไม่ดีเกี่ยวกับบริษัทนั้นอยู่ ซึ่งต้องตรวจสอบ

หุ้นที่มี DY ที่สูงผิดปกตินั้น จำนวนไม่น้อยเลยเป็นหุ้นของธุรกิจที่แต่ไหนแต่ไรมากำไรปีต่อปีของบริษัทผันผวนอย่างมาก และบริษัทก็บังเอิญอยู่ในช่วงที่กำไรเป็นขาลงพอดี เมื่อตลาดทิ้งหุ้นตัวนั้น เพราะรู้ว่ากำไรกำลังจะลดลงในอนาคต ก็จะทำให้ DY มีค่าสูงขึ้นได้เองอย่างมาก เพราะ เงินปันผลที่เป็นเศษของ DY นั้น เป็นเงินปันผลของงวดที่แล้ว แต่ราคาหุ้นสะท้อนอนาคต เมื่อนักลงทุนซื้อไปแล้วก็มักพบกับความผิดหวังในอีก 6 เดือนข้างหน้า เมื่อบริษัทประกาศลดหรืองดจ่ายเงินปันผล ทำให้ DIY กลับไปต่ำเหมือนเดิม ซะงั้น

ดังนั้นถ้าหากคุณเป็นนักลงทุนที่เล่นหุ้นปันผลจริงๆ คุณควรจะมีวิธีคัดหุ้นปันผลที่แยบผลกว่าปกติทั่วไป ที่จริงแล้ว เราไม่ได้ต้องการหุ้นที่จ่ายปันผลสูงมากๆ จนผิดปกติ แต่เราต้องการหุ้นที่ปันผลสูงกว่าค่าเฉลี่ยบ้าง (แต่ไม่จำเป็นต้องสูงจนผิดปกติ) แต่ที่สำคัญกว่าคือ ต้องจ่ายปันผลอย่างสม่ำเสมอ

หุ้นปันผลสม่ำเสมอคือหุ้นที่มีผลประกอบการ (กำไร) ไม่ผันผวนรุนแรงจนเกินไประหว่างปีต่อปี และมีประวัติที่ยาวนานของการจ่ายเงินปันผลที่ไม่ต่ำกว่าเดิม แม้แต่ในบางปีที่ผลประกอบการออกมาไม่ดี ยิ่งประวัติดีเท่าไร ก็ยิ่งเป็นหุ้นปันผลที่น่าสนใจ แม้ DY จะสูงปานกลาง ไม่ถึงกับสูงมากก็ตาม

บังเอิญได้ไปเห็นสถิติที่ตลาดหลักทรัพย์ทำไว้ เกี่ยวกับหุ้นที่จ่ายปันผลต่อเนื่อง 20 ปี พอดี [url]https://docs.google.com/open?id=0B0yBOgvjj3wcSjkzN19rTUpUWVE[/url] เลยเอามาฝากกัน ที่จริงมันยังเป็นสถิติที่ไม่ตรงใจผมทีเดียวนัก ที่ผมอยากได้จริงๆ คือ รายชื่อหุ้นที่ไม่ใช่แค่จ่ายปันผลทุกปีอย่างเดียวแต่ต้องจ่ายแบบอย่างน้อยเท่าเดิมทุกปีด้วย แม้แต่ในปีที่ยากลำบาก ยิ่งทำได้ติดต่อกันนานเท่าไรก็ยิ่งดี หุ้นแบบนี้จะเป็นหุ้นปันผลที่น่าสนใจ

อีกเรื่องหนึ่งที่นักลงทุนควรจดจำก็คือว่า เงินปันผลไม่ใช่ obligation แต่อย่างใด บริษัทจึงไม่จำเป็นต้องจ่่ายเงินปันผลเลยก็ได้ ขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของคณะกรรมการบริษัท นักลงทุนจึงยึดเงินปันผลในอดีตเป็นสรณะไม่ได้ แม้แต่ในปีที่บริษัทมีกำไรเพิ่มขึ้น แต่คณะกรรมการบริษัทจะงดจ่ายปันผลโดยอ้างว่ากำลังโตเร็วเลยต้องเก็บเงินสดไว้ลงทุนเพิ่มก็ไม่ผิดกติกาแต่อย่างใด ทั้งหมดขึ้นอยู่กับความเห็นของคณะกรรมการบริษัทล้วนๆ

ทั้งนี้รวมถึง “นโยบายการจ่ายเงินปันผล” (Dividend Policy) ที่บริษัทประกาศไว้กับตลาดหลักทรัพย์ก็ไม่ใช่สัญญาเช่นเดียวกัน เป็นแค่ guideline ซึ่งบริษัทจะบิดพริ้วก็ไม่มีความผิดแต่อย่างใด

โปรดอย่าไปยึดติดกับ DY และ DP เพราะน้ำตาคุณจะเข็ดหัวเข่าได้ครับ

อย่างไรก็ตาม การปรับเปลี่ยน Dividend Policy สามารถมองเป็นทฤษฏีเกมได้ด้วย ในทางทฤษฎีถือว่า ถ้าอยู่ดีๆ บริษัทประกาศปรับเปลี่ยน Dividend Policy เช่น เพิ่มจาก 30% เป็น 50% ของกำไรสุทธิ แสดงว่า บริษัทต้องเห็นแล้วว่าธุรกิจของบริษัทจะมีกระแสเงินสดที่ดีขึ้น ไม่ใช่แค่ปีหน้าปีเดียวเท่านั้น แต่เป็นระยะยาว ถึงได้ตัดสินใจให้มีการแก้ไข DP อย่างเป็นทางการ ซึ่งแปลความได้ในเชิงบวกสำหรับนักเล่นหุ้นปันผล (แต่ Growth Investor อาจมองเป็นสัญญาณลบ เพราะแปลว่า ธุรกิจของบริษัทจะเปลี่ยนจาก Growth Company ไปเป็น Cash Cow แล้ว)

Dividend Policy ที่บริษัทประกาศไว้เป็นตัวเลขอีกตัวหนึ่งที่เราอาจใช้พิจารณาประกอบเวลาคัดหุ้นปันผลก็ได้ เพราะ Dividend Policy ควรมีความสัมพันธ์กับการเติบโตทางธุรกิจด้วย โดยมีความสัมพันธ์แบบหยาบๆ ตามสูตร Growth = r x ROE เมื่อ r = retention ratio

ตัวอย่างเช่น ถ้าบริษัท A มี Dividend Policy ว่าจะจ่ายปันผลไม่น้อยกว่า 70% ของกำไรสุทธิ แสดงว่า กำไรร้อยส่วนจ่ายปันผลเจ็ดสิบ อีกสามสิบเก็บไว้ลงทุนต่อ แบบนี้ r จะเท่ากับ 30%

ถ้าบริษัท A มี ROE อยู่ที่ 10% จะได้ว่า Growth ที่ควรจะเป็นของธุรกิจจะเท่ากับ r x ROE หรือ 30% x 10% หรือเท่ากับ 3% ต่อปี

ดังนั้น บริษัท A ควรโตได้เฉลี่ย 3% ต่อปีเป็นอย่างน้อยด้วย (โดยไม่ต้องกู้เพิ่มหรือเพิ่มทุน) จึงจะถือว่าเอากำไรส่วนที่ไม่ได้จ่ายเงินปันผลออกมาไปลงทุนต่อแล้วได้ผลตอบแทนที่คุ้มค่ากับทุนที่ลงไป อย่างนี้เป็นต้น

ในตัวอย่างนี้ 3% เป็นตัวเลขที่ง่าย เพราะธุรกิจส่วนใหญ่ถ้าไม่โตเลยก็ควรโตได้อย่างน้อยเท่ากับเงินเฟ้อที่ 3% อยู่แล้ว แต่ถ้าเราไปเจอบริษัทที่จ่ายปันผลแค่ 30% ของกำไร ทั้งที่มี ROE สูงถึง 30% แต่ในระยะยาวบริษัทกลับโตได้แค่ 3% อย่างนี้ถือว่าจ่ายปันผลน้อยเกินไป และใช้เงินลงทุนได้ไม่คุ้มค่า เพราะทางทฤษฎีแล้ว ควรจะโตได้ 21% เป็นอย่างน้อย

อย่างไรก็ตาม สูตรนี้เป็นแค่การประมาณ ไม่ต้อง exact มากครับ แค่ดูมิให้หลุดไปมากๆ ก็พอ[End]

Author: Narin Olankijanan

Dekisugi.net โรงเรียนนักลงทุนในตลาดหุ้นไทย เป็นบล็อกของ นรินทร์ โอฬารกิจอนันต์ (“สุมาอี้”) ที่รวบรวมบทความเกี่ยวกับการลงทุนในตลาดหุ้นไทยไว้ให้นักลงทุนได้อ่านฟรีมากกว่า 400 บทความ รายชื่อบทความทั้งหมดบทความในบล็อกนี้ยังถูกรวมเล่มไว้เป็นหนังสือชื่อ โรงเรียนนักลงทุนในตลาดหุ้นไทย เล่ม 1 และ เล่ม 2 อีกด้วย ซึ่งนักลงทุนสามารถสั่งซื้อได้ที่ ร้านหนังสือของผม อีกด้วย

24 thoughts on “เลือกหุ้นปันผล”

  1. โทษทีครับ อ่านแล้วว่าจะกลับมาตอบแต่ดันลืม

    ตามสูตรจริงๆคือ กำไรครับ แต่ในทางปฏิบัติจริงๆ ส่วนตัวผมชอบ revenue มากกว่า เพราะกำไรปีต่อปีอาจเหวี่ยงได้ด้วยสาเหตุร้อยแปด แต่ในระยะยาวรายได้กับกำไรน่าจะเติบโตด้วยอัตราเดียวกัน (เพราะธุรกิจเดิม มาร์จิ้นเฉลี่ยระยะยาวน่าจะเท่าเดิม)

    Retention ratio ก็เหมือนกัน ในทางปฏิบัติอาจต้องเอาปันผลต่อกำไรมาถัวเฉลี่ยระยะยาวเอา หรือมิฉะนั้นก็ใช้นโยบายปันผลของบริษัทเป็นตัวแทนไปเลย

  2. link หุ้นที่จ่ายปันผล 20 ปีย้อนหลัง มันกดไม่ไปน่ะครับ

  3. @คุณ trophy ผมว่าจะแยกยากหรือเปล่าคับ
    เพราะ ถ้าดูจากในงบกระแสเงินสด
    บางทีมันก็แยกไม่ได้ ว่า เป็น maintanance capex or capex f0r growth
    ถ้าจะเจาะขนาดนั้น ใช้ parameter อื่น หรือใช้วิธีที่ deep ไปเลย
    น่าจดีกว่า
    ???หรือเปล่าคับ???

  4. การลงทุนสำหรับผู้ที่มีระยะเวลาการลงทุนน้อย เช่น อายุห้าสิบ up ควรลงทุนในหุ้นปันผลมากกว่าหุ้นเติบโต ขอความคิดเห็นด้วยค่ะ …เกี่ยวกันไหมคะ
    ขอบคุณทุกท่านที่ให้ประสบการณ์ดีๆอะค่ะ

  5. จากสูตรการหาgrowth ของคุณนรินทร์ ผมมีคำถามว่า แล้วถ้าเป็นบริษัทที่มีการจ่ายเงินปันผล 100%ของกำไรสุทธิ เราจะใช้สูตรไหนในการหาค่าgrowth หรอครับ

  6. ดิฉันเลือกหุ้นปันผล(สมาชิก) พอคลิกแล้วไม่มีข้อมูลค่ะ

    1. ถ้าเป็นบทความ [สมาชิก] ลงทะเบียนแล้วยังต้องชำระเงินด้วยถึงจะอ่านได้ ถ้าชำระเงินผ่านเน็ตไม่เป็น จะโอนเข้าบัญชีธนาคารก็ได้ 300 บาทต่อปีครับผม สะดวกธนาคารไหนแจ้งได้ครับ

Leave a Reply to ny-d Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.